Στο εσωτερικό του νέου πολεμικού μετώπου της Υεμένης: Προελάσεις στο έδαφος, πλήγματα ακριβείας και αυξανόμενο κόστος για τον επιτιθέμενο
Του Μοχαμμάντ Μολαΐ
Ο ολοκληρωτικός πόλεμος δεν επέστρεψε αθόρυβα στην Υεμένη, αλλά μέσω μιας συντονισμένης αλληλουχίας χερσαίων προελάσεων, πληγμάτων ακριβείας και αντιποίνων κατά των εξωτερικών δρώντων και των επιχειρήσεών τους, γεγονότα που άλλαξαν πλήρως τη δυναμική του πεδίου της μάχης.
Οι πρόσφατες στρατιωτικές επιχειρήσεις της Υεμένης —και κυρίως το πλήγμα της 24ης Αυγούστου, το οποίο ακολουθήθηκε από την εντυπωσιακή προέλαση κατά μήκος των ακτών της Ερυθράς Θάλασσας— δεν αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά. Αντιθέτως, εντάσσονται σε μια ευρύτερη στρατηγική της Σαναά, η οποία περιλαμβάνει μια εντατικοποιημένη επιχειρησιακή πίεση σε δύο στρατηγικούς διαδρόμους: τον άξονα της Ταΐζ και τον δρόμο προς τη Μόχα, στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας.
Η Ταΐζ αποτελεί εδώ και καιρό κρίσιμο σημείο πίεσης και έχει ιδιαίτερη σημασία ως η τρίτη μεγαλύτερη πόλη της Υεμένης. Ωστόσο, η Μόχα είναι το πραγματικό στρατηγικό έπαθλο. Ως καίριος παράκτιος κόμβος, η απώλειά της απειλεί την πρόσβαση της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα, καθώς και τις γραμμές ανεφοδιασμού από τις οποίες εξαρτώνται οι υποστηριζόμενες από το Ριάντ μισθοφορικές δυνάμεις σε ολόκληρο το νοτιοδυτικό θέατρο επιχειρήσεων.
Όποιος ελέγχει τον δρόμο που συνδέει την Ταΐζ με τη Μόχα αποκτά σημαντικό επιχειρησιακό πλεονέκτημα έναντι των δυνάμεων στον νότο. Ο στρατός της Υεμένης εκτίμησε ότι αυτοί οι διάδρομοι προσφέρουν τη μέγιστη απόδοση σε σχέση με την καταβληθείσα προσπάθεια, επιτρέποντάς του να εδραιώσει τον εδαφικό έλεγχο στα νοτιοδυτικά, αναγκάζοντας παράλληλα τις υποστηριζόμενες από τη Σαουδική Αραβία δυνάμεις να διασπείρουν τις δυνατότητές τους σε πολλαπλά μέτωπα.
Η διακοπή της «γραμμής ζωής» της Ταΐζ
Μετά από επανειλημμένα πλήγματα κατά συγκεντρώσεων δυνάμεων και υποδομών επιμελητείας (logistics) που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία τις τελευταίες εβδομάδες, οι δυνάμεις της Υεμένης προέλασαν κατά μήκος του δρόμου Ταΐζ-Μόχα και κατέλαβαν τμήμα αυτού στη διασταύρωση Σαράτζα, στην περιοχή Αλ-Κάουντα.
Ο δρόμος αυτός αποτελεί μία από τις κύριες οδούς ανεφοδιασμού και υποστήριξης που διατηρούν την Ταΐζ προσβάσιμη για τις δυνάμεις που πρόσκεινται στο PLC (Προεδρικό Συμβούλιο Ηγεσίας), και η απώλεια της διασταύρωσης υπονομεύει την ικανότητά τους να ανεφοδιάζουν, να ενισχύουν και να εναλλάσσουν μονάδες εντός της πόλης.
Ο στρατός της Υεμένης δεν επιχειρεί να διατηρήσει τον έλεγχο σε κάθε μέτρο εδάφους στα νοτιοδυτικά. Στοχεύει στον συνδετικό ιστό —δρόμους, διασταυρώσεις και κόμβους— που επιτρέπει στις υποστηριζόμενες από τη Σαουδική Αραβία δυνάμεις να λειτουργούν ως συγκροτη Ανάλυση καρέ-καρέ: Το πλήγμα κατά της αυτοκινητοπομπής στη Wadi’ah
Το επίκεντρο των πρόσφατων ανταλλαγών πυρών υπήρξε το οπτικό υλικό της 24ης Αυγούστου. Τα μέσα ενημέρωσης του στρατού της Υεμένης δημοσιοποίησαν βίντεο που κατέγραφε αυτό που περιέγραψαν ως εντοπισμό και καταστροφή σαουδαραβικών στρατιωτικών αυτοκινητοπομπών ανεφοδιασμού, κοντά στο συνοριακό πέρασμα Wadi’ah – ένα από τα βασικά χερσαία σημεία εισόδου που συνδέουν τη Σαουδική Αραβία με τη βορειοανατολική Υεμένη.
Το υλικό αυτό, σε συνδυασμό με διαθέσιμες στο κοινό δορυφορικές εικόνες που είχαν ήδη εντοπίσει την αυτοκινητοπομπή πριν από την επίσημη ανακοίνωση του στρατού της Υεμένης, αποτελεί ένα σημαντικό αποδεικτικό στοιχείο τόσο για το ίδιο το συμβάν όσο και για τις επιχειρησιακές δυνατότητες που το κατέστησαν εφικτό.
Η ακολουθία των γεγονότων ξεκινά πριν από το πλήγμα. Διακρίνεται μεγάλος αριθμός φορτηγών σε διασπαρμένες θέσεις, μια διάταξη ανάπτυξης που από μόνη της παρέχει πληροφορίες. Οι αποστάσεις μεταξύ των οχημάτων υποδηλώνουν ότι η αυτοκινητοπομπή κινούνταν ήδη υπό το πρίσμα μιας πιθανής απειλής· η επίγνωση ότι μια επίθεση δεν αποκλειόταν, είχε καθορίσει τον τρόπο κίνησης και στάθμευσής της.
Οι ασκήσεις αντιμετώπισης επιθέσεων κατά αυτοκινητοπομπών, η διασπορά και ο διαχωρισμός των καυσίμων από το υπόλοιπο φορτίο αποτελούν τυπικές αντιδράσεις σε περιβάλλον όπου αναμένεται πλήγμα. Αυτή η τακτική διασποράς δεν απέτρεψε τα όσα ακολούθησαν, επιβεβαιώνει όμως ότι οι υπεύθυνοι της αυτοκινητοπομπής δεν θεωρούσαν τους εαυτούς τους ασφαλείς, αλλά πίστευαν απλώς ότι η διασπορά θα περιόριζε τις συνέπειες ενός πλήγματος. Αυτό αποδείχθηκε ανεπαρκές.
Ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος (drone) διατηρούσε συνεχή επιτήρηση της αυτοκινητοπομπής καθ’ όλη τη διάρκεια. Αυτή η λεπτομέρεια έχει μεγαλύτερη σημασία από οποιαδήποτε μεμονωμένη έκρηξη στο βίντεο. Το υλικό που δόθηκε στη δημοσιότητα δεν δείχνει προσβολή στόχου ευκαιρίας, αλλά μια διαδικασία διαρκούς συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης (ISR).
Ένα μέσο παραμένει στον εναέριο χώρο, παρακολουθώντας συνεχώς τα φορτηγά και παρέχοντας τη ροή δεδομένων που απαιτούνταν για τη διαδικασία του πλήγματος που ακολούθησε. Η ικανότητα διατήρησης της παρακολούθησης ενός στόχου κοντά σε ένα σημαντικό συνοριακό πέρασμα, σε έδαφος που ελέγχεται από τη Σαουδική Αραβία –και όχι στο εσωτερικό της Υεμένης– καταδεικνύει το βάθος των τρεχουσών δυνατοτήτων ISR του στρατού της Υεμένης.
Όταν φτάνουν οι πύραυλοι, η ακολουθία των γεγονότων ακολουθεί μια σαφή λογική. Τα φορτηγά που μεταφέρουν καύσιμα τυλίγονται εντυπωσιακά στις φλόγες, με το φορτίο τους να παρέχει την πιο αδιάψευστη οπτική επιβεβαίωση του αποτελέσματος.
Μετά την πρόσκρουση, διακρίνονται δευτερεύουσες εκρήξεις σε άλλα οχήματα, γεγονός που συνάδει με την πυροδότηση επιπλέον καυσίμων, πυρομαχικών ή αποθηκευμένου εξοπλισμού.
Μέσα σε λίγα λεπτά, ολόκληρη η απεικονιζόμενη περιοχή γεμίζει καπνό και φωτιά, και οι στόχοι τυλίγονται στις φλόγες.
Πλήγμα κατά σύσκεψης διοικητών: Βαλλιστική ακρίβεια εναντίον στόχου κρίσιμης χρονικής σημασίας
Το πλήγμα κατά της αυτοκινητοπομπής δεν ήταν η μοναδική πρόσφατη επιχείρηση ακριβείας. Τα μέσα ενημέρωσης του στρατού της Υεμένης έδωσαν στη δημοσιότητα πλάνα από μια ξεχωριστή πυραυλική επίθεση που στόχευε σύσκεψη αρκετών διοικητών των δυνάμεων που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία.
Το όπλο που χρησιμοποιήθηκε φαίνεται να ανήκει στην οικογένεια Badr ή Saeer — βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς και στερεού καυσίμου, τους οποίους οι ένοπλες δυνάμεις της Υεμένης έχουν παρουσιάσει και επιδείξει σε διάφορες παραλλαγές κατά τη διάρκεια στρατιωτικών παρελάσεων τα τελευταία χρόνια, με τη σειρά Badr να καταγράφεται σε τέσσερις εκδόσεις.
Αυτό το πλήγμα διαφέρει ως προς τον χαρακτήρα του από την επιχείρηση αναχαίτισης της αυτοκινητοπομπής, και η διαφορά αυτή είναι σημαντική από αναλυτική άποψη.
Η επίθεση αντιποίνων καταδεικνύει ότι ο στρατός της Υεμένης διαθέτει την ικανότητα διεξαγωγής πληγμάτων ακριβείας, τα οποία δεν θεωρούνταν εφικτά σε προγενέστερα στάδια του πολέμου.
Η πιο σημαντική πτυχή αφορά τη διαδικασία στοχοποίησης. Το πλήγμα κατά μιας σύσκεψης διοικητών μισθοφόρων —αντί για μια σταθερή εγκατάσταση— υποδηλώνει μια αλυσίδα στοχοποίησης με χρονικούς περιορισμούς, η οποία βασίζεται σε πληροφορίες από ανθρώπινες πηγές (HUMINT), πληροφορίες από υποκλοπή σημάτων (SIGINT) ή συνδυασμό και των δύο, και είναι ικανή να εντοπίζει μια συγκέντρωση προσώπων υψηλής αξίας και να μετατρέπει αυτόν τον εντοπισμό σε βαλλιστικό πλήγμα εντός στενού χρονικού περιθωρίου.
Η επίθεση κατά των υποδομών εφοδιαστικής υποστήριξης υποβαθμίζει σταδιακά τις δυνατότητες του αντιπάλου, ενώ η επίθεση κατά των κέντρων διοίκησης πλήττει την ίδια τη δομή λήψης αποφάσεων. Ο συνδυασμός και των δύο κατηγοριών πληγμάτων στο ίδιο επιχειρησιακό χρονικό πλαίσιο δεν είναι τυχαίος. Αντικατοπτρίζει ένα σκόπιμο μοτίβο ταυτόχρονης πίεσης στον εφοδιασμό και τη διοίκηση, αυξάνοντας παράλληλα το κόστος του επιχειρησιακού συντονισμού για τους μισθοφόρους που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, σε όλα τα επίπεδα.
Το μπαράζ αντιποίνων κατά του σαουδαραβικού εδάφους
Ακόμη πιο σημαντικό είναι το γεγονός ότι ο στρατός της Υεμένης πραγματοποίησε τη μεγαλύτερη επίθεση αντιποίνων σε σαουδαραβικό έδαφος εδώ και χρόνια.
Σύμφωνα με ανακοίνωση των Ενόπλων Δυνάμεων της Υεμένης, εκτοξεύτηκαν 121 πύραυλοι —από αεροσκάφη που επιχειρούσαν από την Αεροπορική Βάση King Khalid στο Khamis Mushait και την Αεροπορική Βάση King Fahd στο Taif— κατά τη διάρκεια τριών ημερών, πλήττοντας τις επαρχίες Marib, Al-Bayda, Al-Hodeidah, Taiz και Al-Jawf. Η ανακοίνωση εστίασε ιδιαίτερα σε ένα πλήγμα κατά των κεντρικών φυλακών της πόλης Αλ-Χαζμ στην επαρχία Αλ-Τζαούφ, όπου –σύμφωνα με την ανακοίνωση– σκοτώθηκε μεγάλος αριθμός κρατουμένων, συμπεριλαμβανομένων γυναικών και παιδιών που πραγματοποιούσαν επισκέψεις. Το περιστατικό περιγράφηκε ως το πιο πρόσφατο σε μια σειρά σοβαρών εγκλημάτων στο πλαίσιο μιας δωδεκαετούς εκστρατείας επίθεσης και πολιορκίας.
Σε απάντηση, η ανακοίνωση αναφέρει ότι οι ένοπλες δυνάμεις της Υεμένης διεξήγαγαν μια μεγάλη και εκτεταμένη επιχείρηση κατά των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων της Aramco στις πόλεις Άμπχα, Νατζράν και Τζιζάν, καθώς και κατά της αεροπορικής βάσης Χαμίς Μουσάιτ, χρησιμοποιώντας δεκάδες βαλλιστικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones)· οι επιθέσεις αυτές χαρακτηρίστηκαν ακριβείας και προκάλεσαν σοβαρές ζημιές.
Δημόσια διαθέσιμα δορυφορικά πλάνα και βίντεο που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης επιβεβαιώνουν πλήγματα στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Άμπχα, στην εγκατάσταση αποθήκευσης και διανομής καυσίμων της ARAMCO στην Άμπχα, στην αεροπορική βάση «Βασιλιάς Χαλίντ» στο Χαμίς Μουσάιτ, στο διυλιστήριο πετρελαίου της ARAMCO στο Τζιζάν και στην εγκατάσταση της ARAMCO στο Νατζράν.
Η λογική πίσω από την επιλογή των στόχων είναι πολυεπίπεδη. Το πλήγμα στις υποδομές της ARAMCO στοχεύει τη βάση εσόδων της πολεμικής προσπάθειας της Σαουδικής Αραβίας, δηλαδή το οικονομικό θεμέλιο που συντηρεί τις αεροπορικές επιχειρήσεις και την υλικοτεχνική υποστήριξη των μισθοφορικών δυνάμεων που υποστηρίζονται από το Ριάντ.
Το πλήγμα στην αεροπορική βάση «Βασιλιάς Χαλίντ» είναι πιο άμεσο: πρόκειται για μία από τις βάσεις από τις οποίες εκτοξεύονταν πύραυλοι κατά των επαρχιών της Υεμένης, καθιστώντας την απάντηση μια πράξη στρατιωτικής συμμετρίας και όχι απλώς μια τιμωρητική κλιμάκωση.
Η επιχείρηση αυτή σηματοδοτεί την πρόθεση εξάλειψης της ασυμμετρίας κόστους στη σύγκρουση. Εφόσον οι σαουδαραβικές αεροπορικές βάσεις έχουν τη δυνατότητα να πλήττουν μαζικά τις επαρχίες της Υεμένης, η θέση του κινήματος Ανσαρουλάχ είναι ότι οι σαουδαραβικές οικονομικές και στρατιωτικές υποδομές θα πρέπει να αντιμετωπίζουν αντίστοιχους κινδύνους.
Η πορεία προς το μέλλον
Συνδυαστικά, οι πρόσφατες επιχειρήσεις της Υεμένης αναδεικνύουν επιχειρησιακές δυνατότητες που έχουν σημασία πέρα από κάθε μεμονωμένη εμπλοκή. Το πλήγμα στο Ουαντίγια (Wadi’ah) αποδεικνύει τη διαρκή ικανότητα επιτήρησης, αναγνώρισης και συλλογής πληροφοριών (ISR) κοντά σε ένα σημαντικό διεθνές συνοριακό πέρασμα, το οποίο αποτελεί κρίσιμο κόμβο εφοδιαστικής αλυσίδας για τη σαουδαραβική πλευρά.
Δεν πρόκειται για δυνατότητες ISR που βασίζονται σε τοπικούς πληροφοριοδότες ή αυτοσχέδιες μεθόδους παρατήρησης. Βασίζονται σε τεχνικά μέσα (πλατφόρμες), είναι συνεχείς και ενσωματωμένες σε μια αλυσίδα Κάθε αυτοκινητοπομπή αποτελεί πλέον πιθανό στόχο, κάθε βυτιοφόρο καυσίμων πιθανή πηγή δευτερογενούς έκρηξης, κάθε σύσκεψη διοικητών πιθανό στόχο βαλλιστικού πλήγματος.
Πρόκειται για τη μεγαλύτερη επίθεση που έχει εξαπολύσει ο στρατός της Υεμένης κατά σαουδαραβικού εδάφους τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, το νέο στοιχείο είναι ο ταυτόχρονος χαρακτήρας των ενεργειών: χερσαίες προελάσεις που αποκόπτουν οδούς ανεφοδιασμού, αναχαίτιση αυτοκινητοπομπών κοντά σε συνοριακή διάβαση με πλήρη τεκμηρίωση μέσω συστημάτων ISR (πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης), πλήγματα ακριβείας σε συναντήσεις διοικητικών στελεχών και ένας στρατηγικός καταιγισμός αντιποίνων κατά σαουδαραβικών οικονομικών και στρατιωτικών υποδομών – όλα αυτά μέσα σε ένα σύντομο χρονικό διάστημα.
PressTV
https://www.presstv.co.uk/Detail/2026/09/10/776043/inside-yemen-new-warfront-ground-advances-precision-strikes-rising-cost-aggressor
—
